Doelen

Diep in de jungle van Zuid-Suriname en Noord-Brazilië wonen inheemse gemeenschappen. Veel van deze stammen leefden tot de jaren 60 van de vorige eeuw geïsoleerd en zonder contact met de buitenwereld. Zij voorzagen in hun levensonderhoud door te jagen en kleine kostgrondjes in het bos te bewerken. In Suriname hielden sommigen van hen deze geïsoleerde bestaanswijze zelfs nog tot 1973 in stand, enkelen leefden zelfs nog zoals in het stenen tijdperk. In Brazilië zijn er nog altijd kleine stammen die verscholen in de uitgestrekte jungle leven en geen contact hebben met de buitenwereld.

Vanaf de jaren 50 kwamen er voor het eerst zendelingen (vooral Amerikaanse) naar de binnenlanden om de Trio, Wayana, Apalai en Waiwai het Evangelie te brengen. Op die plekken zijn zelfstandige gemeenten ontstaan. Toch is de geestelijke nood nog steeds groot. In Suriname zijn de meeste zendelingen vertrokken tijdens de binnenlandse oorlog in Suriname, zo’n veertig jaar geleden. Er is veel behoefte aan meer Bijbels onderwijs, maar ook aan Bijbels en kinderbijbels in eigen taal.

De RD-actie wil deze inheemse christenen helpen, ook in hun verlangen het Evangelie verder te verspreiden naar stamgenoten die nog nooit van Gods Woord hebben gehoord.

De projecten die voor dit jaar zijn uitgekozen, zijn onder te brengen onder drie pijlers.

1. Mogelijk maken van zendingsreizen door christelijke inheemsen naar onbereikte volken, door opleidingen en het voorzien in benodigde middelen, samen te vatten in zending onder onbereikte volken.
2. Zorgdragen voor Bijbelse toerusting, training en de beschikbaarheid van Bijbels, samen te vatten in geestelijke voeding voor de bestaande kerken. Dit moet leiden tot geestelijke verdieping in de kerken.
3. Helpen voorzien in onderwijs en de basisbehoeften van de inheemse gemeenschappen, samen te vatten in gemeenschapsontwikkeling.

Zending, geestelijke voeding en gemeenschapsontwikkeling vormen samen één geheel. Vanuit de zending klinkt het Evangelie en worden mensen geraakt door Gods liefde. Geestelijke voeding verdiept dat geloof, zodat mensen leren leven vanuit Christus en sterker worden als gemeenschap van gelovigen. Vanuit dat vernieuwde geloof groeit ook zorg voor elkaar en de omgeving: gemeenschapsontwikkeling. Zo vloeit het één logisch uit het ander voort: de zending als hart en bron wekt geloof, geestelijke voeding versterkt het, gemeenschapsontwikkeling laat het geloof handen en voeten krijgen. Daarnaast zijn zendingsreizen onmogelijk als niet aan de basisbehoeften is voldaan.

Er is 80.000 euro begroot voor de coördinatie van deze projecten via Stichting De Lichtkring.

Zending onder onbereikte volken

In de noordelijke Amazone bevinden zich verschillende volken en stammen die nog compleet geïsoleerd zijn. Ze verkeren onder zeer primitieve omstandigheden en hebben het Evangelie nog nooit gehoord. Onder het dichte bladerdak van de jungle bevinden zij zich in duisternis - en, erger nog, in geestelijke duisternis. Buitenstaanders mogen deze groepen niet bezoeken, laat staan er zending bedrijven. Dat verbod vloeit voort uit de gedachte dat bemoeienis van buitenaf zowel de unieke cultuur als de gezondheid van deze volken bedreigt.

De situatie nu: Onder een aantal stammen zijn een tijdje zendelingen actief geweest, maar ze werden gedwongen om te vertrekken. Alleen andere inheemse groepen kunnen deze volken nu nog bereiken met het Evangelie. De bewogenheid om dat te gaan doen is er ook onder met name de Waiwai en Trio. De Waiwai zijn al decennialang actief geweest in het opzoeken van buurvolken om hun het Evangelie te vertellen. De Waiwai bedrijven bijvoorbeeld zending onder het Lange Pijl-volk. De Trio’s (die zowel in Suriname als Brazilië wonen) organiseren samen met de Apalai zendingsreizen die vaak maanden duren. De Surinaamse Trio’s gaan eerst te voet de grens over, en maken dan een dagenlange trektocht door onherbergzaam oerwoud. Daarna zakken ze samen met hun Braziliaanse broeders per boomstamkano de rivieren af, tot aan de Amazonerivier. Onderweg brengen ze het Evangelie in de inheemse dorpen die ze tegenkomen. Daarnaast wordt contact gezocht met stammen die nog geen toegang tot het Evangelie hebben, zoals de Do’e-stam.

Nodig: Omdat de Braziliaanse overheid aan zendelingen uit de stad of uit het buitenland geen toestemming geeft om de reservaten binnen te gaan, is het van groot belang om inheemse mensen de juiste trainingen en toerusting te geven, zodat zij in staat zijn dit belangrijke werk te doen. De RD-actie wil zich er graag voor inzetten dat inheemsen zelf deze zendingsreizen kunnen blijven ondernemen, om ook deze laatste ‘einden der aarde’ te bereiken met het Evangelie.

Concreet houdt dit in dat we tussen 2027 en 2030 ondersteuning bieden aan:

Geestelijke voeding

De situatie nu: Onder de bestaande christelijke kerken van de WaiWai, Apalai, Trio en Wayana is grote behoefte aan meer Bijbelse toerusting, trainingen voor inheemse zendingswerkers en meer Bijbels.

Nodig: Inheemse voorgangers verlangen naar meer Bijbelkennis en toerusting, zodat ze hun gemeenten kunnen bedienen, maar ook om buurvolken op te zoeken en te bereiken met het Evangelie.

In de tabel hieronder is weergegeven welke projecten en activiteiten de RD-actie wil ondersteunen. De begroting beslaat de periode 2027-2030.

Gemeenschapsontwikkeling

De inheemse gemeenschappen in Suriname en Noord-Brazilië zijn door hun afgelegen en geïsoleerde locatie zeer beperkt in staat om mee te doen in de geldeconomie. Daardoor zijn ze kwetsbaar.

De situatie nu: Voor het grootste deel zijn deze mensen nog steeds afhankelijk van de jacht, visvangst en van kleine kostgrondjes waar ze hun voedsel op verbouwen. Ze zijn dus nog bijna helemaal afhankelijk van wat het bos oplevert. Tegenslag in de oogst kan leiden tot honger en ondervoeding. De vervuiling van rivieren door illegale goudwinning is in toenemende mate een gevaar voor de gezondheid. Vroeger leefden de inheemsen seminomadisch, in groepen van zo’n dertig personen. Was er rondom hun dorp niet voldoende voedsel meer, dan trokken ze verder. Tegenwoordig wonen de inheemsen grotendeels geconcentreerd in grotere dorpen, met gezondheidszorg, een school, een kerk en een airstrip. Dat heeft als gevolg dat in de omgeving van de dorpen steeds minder wild te vinden is. Met de oude landbouwtechnieken raakt de grond rondom de dorpen uitgeput.

Ook gezondheidszorg is in veel inheemse dorpen beperkt. In de grotere dorpen is vaak een polikliniek, maar de hulp die daar geboden kan worden is vaak beperkt. Mondzorg beperkt zich bijvoorbeeld vaak tot het trekken van tanden. Voor complexere hulp moet men naar de stad, maar dat is voor veel mensen niet betaalbaar.

Om de kerk goed te laten functioneren is er fysieke hulp nodig. De gemeenschappen hebben zelf vaak onvoldoende middelen om het gebouw goed te onderhouden. Vaak bestaat de vloer nog uit aangestampte aarde.

Nodig: Stichting De Lichtkring draagt graag bij aan duurzame voedselzekerheid voor de inheemse gemeenschappen, om honger en ziekte in crisissituaties te voorkomen. Ook steunt de stichting projecten voor betere bereikbaarheid van medische zorg en de renovatie van bestaande kerken. In de tabel hieronder is weergegeven welke projecten en activiteiten de RD-actie wil ondersteunen. De begroting beslaat de periode 2027-2030.